Lezzet Dolu Sinema: Gastronomi Tutkunlarının İzlemesi Gereken 12 Film

Gerçek Hikâyelere Dayanan Aşçılık ve Yemek Temalı Filmler

Carl Casper, ünlü bir restoranda yaratıcılığı kısıtlanan bir şeftir. Eleştiriler, patron baskısı ve tıkanmışlık hissi derken mutfaktan kopar. Ama pes etmez: Oğluyla birlikte bir karavan alır, Amerika’nın dört bir yanında kendi tariflerini pişirerek yeniden doğar.

En ünlü yemek temalı filmler arasından Chef, yemek yapmanın özgürlükle olan bağını anlatan, enerji veren bir yol filmi. Latin müzikleri, sokak lezzetleri, sıcak atmosferi ve samimi baba–oğul ilişkisiyle “iyi hissettiren yemek filmleri”nin zirvesinde yer alıyor. İlham, yaratıcılık ve lezzet… Hepsi aynı karavan mutfağında birleşiyor.

Hintli Kadam ailesi, Fransa’nın güneyindeki pastoral bir kasabaya taşınır ve tam karşılarına Michelin yıldızlı bir restoranın bulunduğu bir bina denk gelir. Başlangıçtaki kültür çatışması, rekabet ve karşılıklı önyargılar; zamanla mutfakta yeni bir senteze dönüşür.

The Hundred-Foot Journey, baharatların hikâye anlattığı, Fransız mutfağıyla Hint mutfağının ritmik bir dansa dönüştüğü, sıcacık bir gastronomi masalı… Hem kültürlerarası diyalogu hem yemek sanatının birleştirici gücünü öne çıkaran bir “iyi hisset” filmi.

İki gerçek hikâye, iki dönem, tek tutku: Yemek.

1950’lerde Julia Child, Fransız mutfağını Amerikalılara tanıtmak için dev bir yemek kitabı yazar. 2000’lerde Julie Powell, bu kitabın tüm 524 tarifini bir yıl içinde birebir pişirmeye karar verir.

Julie & Julia, yemek yapmanın cesaret, sabır, deneme yanılma ve kendini bulma süreci olduğunu anlatıyor.
Meryl Streep’in efsanevi Julia Child performansı, filmi gastronomi sinemasının en ünlü yapımlarından biri hâline getiriyor.

Aşkı ve Hayatı Kutlayan Duygusal Yemek Temalı Filmler

19’uncu yüzyıl Fransası’nda, ünlü gurme Dodin Bouffant ve yıllardır birlikte yemek pişirdiği usta aşçı Eugénie’nin sessiz aşkı, mutfaktaki zarif bir ritüele dönüşür.

The Taste of Things, yemek yapmayı bir sanatın ötesinde, duygusal bir diyalog olarak ele alır.
Yavaş akan temposu, uzun pişirme sahneleri ve kırsal mutfağın görsel dinginliğiyle film adeta bir “gastronomik meditasyon” gibidir. Binoche ve Magimel’in sade oyunculuğu, her sahneyi bir duygu tablosuna dönüştürür.

Olağanüstü bir aşçı olan Eugénie, 20 yıldır ünlü gastronomi Dodin için çalışır. Mutfakta birlikte vakit geçirerek, aralarında sevginin gastronomi pratiğiyle yakından bağlantılı olduğu sevgi dolu bir tutku inşa edilir. Bu birliktelikten, bu dünyanın en büyüklerini şaşırtacak kadar ileri giden, diğerlerinden daha lezzetli ve narin yemekler doğar. Ancak özgürlüğe can atan Eugenie, Dodin ile evlenmek istemez. Dodin, Eugenie’nin bağlanma konusundaki isteksizliğiyle karşı karşıya kalınca, onun için yemek yapmaya karar verir.

İstanbul’da doğup Atina’ya göç eden Fanis’in hikâyesi, mutfakta başlayan bir hayat dersiyle anlatılıyor. A Touch of Spice, sürgün, aidiyet ve hafıza temalarını yemek metaforu üzerinden işler. Her anı geçmişe açılan bir tat, her tarif bir hatıradır. Film, Türk ve Yunan mutfak kültürüne nostaljik bir selam gönderir; izleyicide buruk bir tat bırakır.

Fanis, çocukluğunu İstanbul’da geçirmiş bir Yunanlı gençtir. Büyükbabası, ona birçok şey öğretmiştir. Bu öğrettiği şeylerin en önemli olanı ise yemek yapmaktır. Fanis’in en büyük hayali başarılı bir aşçı olmaktır. 35 yıl Atina’da yaşadıktan sonra İstanbul’a dönecek ve aşk ile tutkunun şehrine aynı duygularla koşut gidecektir.

Kışın sert geçtiği küçük bir Fransız kasabasına, Vianne ve küçük kızı ansızın gelip bir çikolata dükkânı açar. Kasabanın katı kurallarına, geleneklere ve suskunluğa inat; eriyen çikolatanın kokusu insanları yavaş yavaş kendine çeker.

Chocolat, yemek yapmanın iyileştirici gücünü; tatların, dokuların ve kokuların insan ruhundaki karşılığını zarif bir masal tonuyla anlatır.

Her şeyden uzak, minik bir Fransız kasabası… Genç bir kadın ve kızı kasabaya taşınırlar. Kasabanın tüm sıradanlığına şirk koşan bu iki kadın, farklı ve sevimli bir çikolata dükkanı açarlar. Bu tip zevklerin tatminkarlığından habersiz olan kasaba ahalisi, bu küçük dükkanın sunduğu hazlar dünyasıyla bugüne kadar yaşamadığı, yeni bir hayatı keşfeder. Ancak öteki taraftan, kasabanın yaşadığı bu tatmin duygusunun tam karşısında duran kasaba sakinleri de vardır. Gizli bir soğuk savaş başlar.

Martha, düzen ve mükemmeliyet takıntısıyla yaşayan başarılı bir şeftir. Mutfağında her şey milimetrik, duygular ise sıkı sıkıya kapalıdır. Ta ki küçük yeğeni ve özgür ruhlu İtalyan şef Mario hayatına girene kadar.
Bella Martha, yemek yapmanın kalple ilgili bir süreç olduğunu gösterir. Aromalar, duygular, kayıplar ve aşk aynı menüde buluşur.

Elit bir müşteri grubunun, ıssız bir adadaki lüks restorana davet edilmesiyle başlayan gece, beklentilerin çok ötesine geçer. Şef Slowik’in menüsü misafirlerin vicdanına da dokunur.

The Menu, gastronomi dünyasının takıntılarını, şöhret ve sınıf saplantısını ince bir kara mizahla ele alır. Estetik olarak steril, tematik olarak rahatsız edici… Modern yemek kültürünü bir tür psikolojik tadım menüsüne dönüştürür.

Margot ve Tyler, menüsü ünlü bir şef tarafından hazırlanan seçkin bir restoranda yemek yemek için, bir adaya giderler. Onlara yemekte farklı karakterde olan birçok kişi de eşlik eder. Ünlü şef Slowik, misafirlerine farklı yemeklerin yer aldığı bir tadım menüsü hazırlamıştır. Ancak gecede, her masanın kendisine ait sırlarının ortaya çıkmasıyla gerilim dozu gittikçe artar.

Hamburg’un kenar mahallesinde küçük bir restoran işleten Zinos’un hayatı, sevgilisinin gidişi, çılgın şefi ve başına açılan borçlarla altüst olur. Ancak mutfakta hâlâ umut vardır.

Yemek temalı filmler arasında akla ilk gelenlerden Soul Kitchen, yemek, müzik ve dostluk üçgeninde; hayatın karmaşasına rağmen ayakta kalma enerjisini anlatan, bol ritimli bir Fatih Akın filmi.

Sofra, Aile ve Birliktelik Temalı Yemek Filmleri

Üç yetişkin kızıyla yaşayan emekli usta şef Chu, her pazar büyük bir aile sofrası kurar. Fakat tabaklar ne kadar doluysa, evdeki duygular o kadar eksiktir.

Eat Drink Man Woman, yemek hazırlamanın bir iletişim biçimi olduğunu, bastırılmış duyguların bazen en iyi bir sofra başında açığa çıktığını anlatır. Aile bağlarını, gelenekleri ve değişimi tatlı-acı bir dengeyle işler.

Yaşlıca bir yemek şefi olan Chu, üç kızı ile birlikte yaşar. İçlerinden ortanca olanının gelecek planları, umulmadık olaylarca etkilenir. Bununla beraber aynı evde yaşadığı diğer insanların da hayatları değişmeye başlar. Aile, her pazar akşamı Chu’nun geleneksel Çin mutfağının en güzel örnekleri ile donattığı sofranın başında toplanır.

Yönetmen Ang Lee, bu filmle En İyi Yabancı Film dalında Oscar adaylığını getirdi. Ayrıca Altın Küre ve İngiltere’nin en saygın sinema ödüllerinden BAFTA’ya da aday gösterildi.

19’uncu yüzyılın Danimarka’sında, küçük bir köyde yaşayan iki dindar kardeşin evine sığınan Fransız aşçı Babette, kazandığı piyango parasını köylüler için bir akşam yemeği hazırlamakta kullanır.

Babette’s Feast, yemek pişirmeyi bir ibadet, paylaşmayı ise insan ruhunun en derin ifadesi olarak anlatır. Sadelik, zarafet ve minnettarlığın birleştiği bu film, “sofra birleştirir” fikrinin sinemadaki en şiirsel örneğidir.

Yabancı Dilde En İyi Film dalında Oscar ödülüne layık görülen filmin yönetmeni Danimarkalı yönetmen Gabriel Axel.

Big Night, yemek yapmayı bir sanat, kimlik ve direniş biçimi olarak anlatır. Her sahnesinde makarna yoğurmanın bile şiirselliğini hissettirir.

İtalya’da yaşayan Primo ve Secondo mutfak konusunda yetenekli olan iki kardeştir. Primo’nun şeflik becerileri ve yemek dehası ile Secondo’nun finansal hamleleri, onları Amerika’ya taşınmaya iter. Amerika’da şık bir İtalyan restoranı açıp yeni bir hayata başlamanın planlarını kurarlar.

Nihayetinde istedikleri yeri açarlar ve ismini ”Paradise” koydukları mekanlarında Primo, müşterilerinin alışık olmadığı tarzda yenilikçi yemeklerini yapmaya başlar. Ancak hem Secondo’nun bir işletmeci olarak verdiği çabalara hem de Primo’nun olağanüstü yemeklerine rağmen işler yolunda gitmez ve bu duruma bir çare bulmaları gerekir…

Yemek temalı filmler arasında, “sofra etrafında geçen en duygusal sinema anlarından biri” olarak gastronomi tarihine geçti.