Sinopale 10 Kapanmadan: OGGUSTO’nun Özel Seçimi Olan Dokuz Eseri Keşfedin

Sinop Bienali 2026’nın “Karada Akıl Yürür, Denizde Sezgi” başlıklı 10. edisyonunda, kentin denizle kurduğu bağ sanat üretimine yön veriyor. OGGUSTO’ya özel hazırlanan seçkiyle Sinopale 10’da görülecek dokuz eseri, sanatçıların çıkış noktaları ve üretim süreçleri üzerinden keşfedin.

Sinopale’de kent sakinlerinin de eserlerin hazırlanmasında payı var. Köylüler, Sarıkum Gölü’ne ilişkin efsanedeki karakterleri tarif etti ve bu tariflerden eşkâl portreleri çizildi. Farklı mahallelerden gelen katılımcılar kil nesnelerin üzerine suyla ilgili semboller oydu. Bir atölyede ise hamurdan maskeler, örtüler ve taçlar yapıldı.

Sanatçıların malzemeleri arasında kıyıya vuran odun parçaları ve gündelik kaplara doldurulan su da bulunuyor. Kentte yapılan yürüyüşler, sokak hayvanlarıyla karşılaşmalar ve birlikte geçirilen zaman da çalışmaların konusu. Bu eserleri, Sinop’ta kimlerle ve nasıl üretildiklerine bakarak ele aldık.

Bienalin temasını, küratörlerini, sergi mekânlarını ve ziyaret bilgilerini Sinopale 10 rehberimizde keşfedin.

Aleksi Soselia: Batık Köy Vakası Soruşturması

2026 – Fotoğraf, çizim

Aleksi Soselia’nın iki bölümden oluşan Batık Köy Vakası Soruşturması, Sinop yakınlarındaki Sarıkum Gölü’ne ilişkin bir efsaneden yola çıkıyor. Gölün fotoğraflarını içeren ilk bölüm, bir zamanlar burada bulunduğuna inanılan köyün hikâyesini gündeme getiriyor. Efsaneye göre köylüler, gezgin bir dervişe yemek vermeyi reddediyor. Derviş, kendisine merhamet gösteren yoksul bir kadını arkasına bakmadan köyü terk etmesi için uyarıyor. Ancak kadın, köy batarken dönüp bakınca taşa dönüşüyor.

İnsanların doğaüstü güçler tarafından cezalandırıldığı bu hikâyenin farklı biçimleri, birçok yerin sözlü geleneğinde yaşıyor. Çalışmanın ikinci bölümü ise efsaneyi bir soruşturma olarak yeniden kurguluyor. Soselia, çevre köylerin sakinlerinden hikâyedeki karakterleri tarif etmelerini istiyor. Dervişin ne giydiği, kadının gözlerinin ne renk olduğu gibi sorulara verilen yanıtlarla “şüphelilerin” eşkâl portreleri çiziliyor.

Efsaneyi çözülecek bir vaka gibi ele alan çalışma, çevresel değişimi ve gerçek ile kurgu, hafıza ile kanıt, mit ile peyzaj arasındaki kaygan sınırları araştırıyor.

Burak Kabadayı: Kıyıya Vurduktan Sonra

2026 – Yerleştirme, değişik boyutlarda füzen, duvar resmi

Poyrazın dip sularını yüzeye taşıdığı Sinop’ta “deniz soğuğu”, insanı ezberinden çıkaran sarsıcı bir uyanış anı olarak tarif ediliyor. Burak Kabadayı’nın Kıyıya Vurduktan Sonra adlı çalışması, bu dip akıntılarıyla kıyıya vuran odun parçalarının toplanıp kömüre, yani füzen kaleme dönüştürülme sürecini izliyor. Mekâna yerleştirilen kömürlerle duvara çizilen dalgalı deniz, malzemenin geldiği yeri kendi maddesiyle yeniden kuruyor.

Sanatçının 20’sinden Sonra adlı işiyle bağ kuran başlık, nesnenin varlığında yeni bir eşiğe işaret ediyor. Kıyıya vurmak bu sürecin başlangıcını oluşturuyor, asıl eylem bu eşikten sonra başlıyor. Denizin sürüklediği hareketsiz odun parçaları, deniz ve insanın ortak üretimiyle iz bırakan ya da ısı üreten bir enerjiye dönüşüyor. Biçim değiştiren kömürler, izleyicinin kullanımıyla serginin sınırlarını aşan yeni eylemlere imkân tanıyor.

Serkan Aka: Batak Arşiv (Sinopale Edisyonu)

2023–devam ediyor – Mekâna özgü yerleştirme

A. Serkan Aka’nın Batak Arşiv adlı çalışması, kimi zaman kendi başına sergilenen, kimi zaman farklı sanatçılarla çeşitli mekân ve coğrafyalarda icra edilen bir ses yerleştirmesi ve enstrümanlar bütününden oluşuyor. İstanbul’da eski bir bataklığın üzerine kurulu bir atölyede geliştirilen proje, sulak alanlarda yetişen kamışların rüzgârdan duydukları sırları seslendirmeyi sürdürdüğü mitolojik hikâyelerden besleniyor. Sulak alanları hafıza, aktarım ve dinleme mekânları olarak ele alıyor.

Çalışmada gündelik ve buluntu malzemelerden yapılmış el yapımı su flütleri yer alıyor. Bu flütler, Balkanlar’da kullanılan harmonik yapılı tek delikli flütlerle Güney Amerika’nın suyla çalışan ıslıklı kaplarını bir araya getiriyor. Her biri düdüklü bir boru ve su haznesinden oluşan yalın bir düzeneğe sahip.

Batak Arşiv, sergilendiği bağlama göre farklı biçimler alıyor. Ziyaretçilerin etkinleştirdiği etkileşimli düzenekler, dalgaların çaldığı mekâna özgü yerleştirmeler ve performansçıların “suyu çaldığı” küçük ölçekli doğaçlamalar bu biçimler arasında bulunuyor. Çalışma dinlemeye, tekrarın ritmine ve küçük değişimlere odaklanıyor. Ses, hareketle ve suyun öngörülemeyen akışıyla ortaya çıkıyor. Projenin Sinopale edisyonu, 15 Kasım’a kadar görülebiliyor.

Sanat rotanızı güncel sergilerle genişletmek için 2026’da Türkiye’de görülmesi gereken sergileri keşfedin.

Collectif MASI: Su Elden Ele Suya

2026 – Kolektif bir performansın arşiv yerleştirmesi, karışık malzeme

Sinop’un iki limanı, kenti iki bin yılı aşkın süredir deniz ticaret ağlarına bağlıyor. Karadeniz suyunun İnceburun’daki nükleer santral projesinin soğutulmasında kullanılması önerisi ise 1974’ten bu yana suyun kullanımına ilişkin bir başka tartışmayı gündemde tutuyor. Collectif MASI’nin Su Elden Ele Suya adlı projesi, bu bağlamda suyun nasıl kullanılacağını, ona nasıl değer biçileceğini ve nasıl paylaşılacağını kimin belirlediğini sorguluyor.

Proje, Diyojen’in değeri belirleyen otoriteyi sorgulayan “genel geçeri / geçer akçeyi tahrif edin” çağrısından hareket ediyor. Farklı mahallelerden gelen katılımcılar, antik Sinop sikkelerinden esinlenerek kil nesnelerin üzerine suyla ilgili semboller oyuyor. Bu ortak üretim sürecini izleyen performans, şehrin iki limanını madalyonun iki yüzü olarak birbirine bağlayarak kentin farklı noktalarına yayılıyor.

Gündelik kaplara doldurulan deniz suyu ve tatlı su, elden ele dolaşarak geçici bir değişim ve bakım zinciri oluşturuyor. Sular birleşip denize geri döndüğünde, kilden sikkeler Sinop’un suyla kurduğu güncel ilişkilerin izleri olarak geride kalıyor. Sergide bu kolektif performansın arşiv yerleştirmesi yer alıyor.

Paky Vlassopoulou: Ekmeksiz Ses Aç Kalır

2026 – Hamurla heykel yapımı üzerine düzenlenen kolektif bir atölyeye ait fotoğraflar

Paky Vlassopoulou’nun Ekmeksiz Ses Aç Kalır adlı projesi, ekmek yapımı ve paylaşımı çevresinde oluşan geçici bir topluluktan doğuyor. Sergide fotoğrafları yer alan atölyede hamur, kumaş gibi işlenerek maskelere, örtülere ve taçlara dönüştürülüyor. Her biri kırılgan ve geçici olan bu parçalar, besleyici bir madde olan hamuru kolektif yaratımın malzemesi hâline getiriyor.

Ekmek, farklı kültürlerde ve kuşaklar boyunca beslenme, konukseverlik, emek ve hayatta kalmayla ilişkilendiriliyor. Çalışma, ekmeği mutfaktan sanatsal temsil alanına taşırken bu toplumsal ve sembolik bağları koruyor. Bedeni ve bedenin gereksinimlerini merkeze alarak ekmeğin taşıdığı anlamları yoğunlaştırıyor.

Eserin başlığı, ekmek ile ses arasında bağ kurarak bir insanın yaşaması, yaratması ve duyulması için gerekli maddi koşullara dikkat çekiyor. Çalışma, bireysel jestlerle ortak üretim, bellekle bugün ve geçici olanla kalıcı olan arasındaki ilişkiler üzerinde duruyor.

Ezgi Tok: Bildiğimiz Kadarıyla, Şimdilik

2026 – Mekâna özgü yerleştirme

Ezgi Tok’un Bildiğimiz Kadarıyla, Şimdilik adlı yerleştirmesi, oyun alanlarının bedensel hafızasını çağrıştıran asılı bir tırmanma yapısından oluşuyor. Yapıyla kurulan her temas hareketin seyrini değiştiriyor. Tereddütler, hızlanmalar ve küçük jestler hareketin bir parçasına dönüşürken süreç, anlık kararlar ve sezgisel tepkilerle şekilleniyor. Yerleştirmeye, kulağın denge ve işitmeyle ilişkili anatomik yapılarını temel alan seramik heykeller eşlik ediyor.

Çalışmada denge, beden, çevre ve yapı arasında sürekli yeniden kurulan bir ilişki olarak ele alınıyor. Tırmanma yapısı, ağ, yapıyı taşıyan halat ve şakül, hareketle birlikte birbirini etkileyen, adeta nefes alan bir sistem oluşturuyor. Tok, tereddüt, uyum ve risk karşısında ortaya çıkan sezgisel tepkilere odaklanıyor.

Kadir Kayserilioğlu: Google Street View Hayaletleri ve İsimsizler

Google Street View Hayaletleri

2026 | HD video, 17 dakika 28 saniye

Kadir Kayserilioğlu’nun Google Street View Hayaletleri adlı videosu, bilgisayar masaüstü estetiğini, simülasyon canlandırmalarını ve gündelik yaşamdan görüntüleri bir araya getiriyor. Sanatçı, Google Street View uygulamasında tesadüfen karşılaştığı bir sokak köpeğini bulabilme umuduyla fotoğrafın çekildiği koordinatlara doğru yolculuğa çıkıyor.

Bir hayvanın görüntüsünün izini sürmekle başlayan süreç, dijital temsillerle fiziksel karşılaşmaların iç içe geçtiği bir yolculuğa dönüşüyor. Çalışma, bu arayış üzerinden yaratılış ve yok oluş temalarına uzanıyor.

İsimsizler

2026 | Üç kanallı video yerleştirmesi, 5 dakika 38 saniye

Merkezinde Google Street View Hayaletleri filminin bulunduğu İsimsizler, üç kısa videodan oluşuyor. Kayserilioğlu, bilgisayar masaüstü estetiğini Sinop’taki gündelik yaşamdan görüntüler ve kentteki yürüyüş rotasını takip eden çekimlerle sürdürüyor.

Sinop’taki ünlü Diyojen heykeli de bu görüntüler arasında yer alıyor. Eski dönem Avrupa resimlerinde vahşi bir hayvan gibi tasvir edilen Diyojen’in buradaki insan merkezli temsili, çalışmanın ele aldığı konulardan biri. Sokak köpekleri, ölü yengeçler ve yük gemilerinin de yer aldığı videolar, Sinop’taki hayvan, insan ve hukuk temsillerini inceliyor.

LOOPNTALE: Sürüklenen Deniz

2026 – Etkileşimli yerleştirme

LOOPNTALE’in Sürüklenen Deniz adlı çalışması, Sinop’ta insanların ve insan dışındaki varlıkların ortak mekânlarda nasıl yaşayıp uzlaştığını inceliyor. Sokak hayvanları, tekrarlanan temas, bakım ve yönetim uygulamalarıyla sokağın gündelik hayatında yer ediniyor. Akıntıların taşıdığı denizanası kümeleri ise çevresel değişimin bir işareti ve kamusal kaygı konusu olarak ele alınıyor. Çalışma, insanlar ve diğer varlıklar arasındaki ilişkilerin mekânda bıraktığı izleri araştırıyor.

Yerleştirme, duygu ve duygulanımın mekânda iz bıraktığı, çevresinde bilinmeyen varlıkların bulunduğu yankı alanları oluşturduğu kurgusal bir dünyaya dayanıyor. Bu dünyada insanlar, dedektörlerle gözlemledikleri varlıkları adlandırarak “yoldaş varlıklara” dönüştürüyor. Her yoldaş varlık, bir yerde biriken duygulanım izleri ve tekrarlanan gözlemlerle kendine özgü bir kimlik kazanıyor.

Sürüklenen Deniz, birbirimizi algılama biçimlerimizle yaşam koşulları arasındaki ilişkiye odaklanıyor. Tanıdık bir varlığın farklı algılanıp bir olay olarak kaydedilmesinin ilişkileri nasıl değiştirdiğini soruyor. Bakım ve yönetim müdahalelerinin bir arada yaşama koşullarını nasıl dönüştürdüğünü araştırıyor.

Kapak Fotoğraf: Paky Vlassopoulou – Ekmeksiz Ses Aç Kalır

Fotoğraflar: Orçun Kaya

Sinop’un Gerze ilçesinin de yer aldığı Türkiye’nin Cittaslow kentlerini, öne çıkan özelliklerini ve yavaş yaşam kültürünü keşfedin.