Frieze Abu Dhabi ile Körfez'de Yeni Bir Sanat Dönemi Başlıyor

Frieze, Londra, New York, Los Angeles, Seul ve Chicago’dan sonra ilk kez Batı Asya’ya açılıyor. 17 yıldır düzenlenen Abu Dhabi Art’ın yerini alan Frieze Abu Dhabi, 19–22 Kasım tarihlerinde Saadiyat Adası’ndaki Manarat Al Saadiyat’ta kapılarını açıyor.

Körfez, sanat piyasasının yeni çekim merkezlerinden biri hâline geliyor. Art Basel’in Şubat’ta Doha’da ilk fuarını düzenlemesinin ardından, Frieze de Abu Dhabi Kültür ve Turizm Dairesi (DCT Abu Dhabi) ile kurduğu ortaklıkla bölgeye adım atıyor. Frieze Abu Dhabi, 37 ülke ve bölgeden 89 katılımcıyı bir araya getiriyor. Antik çağdan 20. yüzyıla ve bugüne uzanan eserler sergileniyor. İstanbul’dan BüroSarıgedik ve Galerist‘in de katıldığı fuar, Asya ve Orta Doğu sanat gündemini takip etmek isteyen Türk sanatseverler için de önemli bir durak.

Abu Dhabi Art’tan Frieze Abu Dhabi’ye

Frieze Abu Dhabi sıfırdan başlıyor demek pek de doğru değil. 2009’da Emirates Palace’ta 42 galeriyle yola çıkan Abu Dhabi Art, 2025’teki son edisyonunda 142 galeriye ulaşmıştı. 2011’den beri Manarat Al Saadiyat’ta düzenlenen fuar, 17 yıl boyunca bölgedeki koleksiyoner, galeri ve kurumlar arasında güçlü bir topluluk kurdu. Frieze ile DCT Abu Dhabi’nin Ekim 2025’te duyurduğu ortaklıkla bu birikim, Frieze’in uluslararası ağına taşınıyor. Abu Dhabi Art’ı yıllardır yöneten Dyala Nusseibeh de yeni fuarın direktörü olarak görevine devam ediyor.

Frieze EMEA Direktörü Eva Langret’e göre bu ilk edisyon, Abu Dhabi Art’ın yaklaşık yirmi yılda oluşturduğu güçlü topluluğun üzerine kuruluyor. Fuar Direktörü Dyala Nusseibeh ise fuarı özel kılan iki şeye dikkat çekiyor: Bölgeden ve dünyanın dört bir yanından gelen sanatçılarla galeriler arasındaki zengin diyalog ve sunumların arkasındaki derinlikli sanat tarihi araştırması. Nusseibeh’in deyişiyle Frieze Abu Dhabi, “Abu Dabi’nin kültürel dokusuna gerçekten kök salmış bir fuar.”

Fuarın yeri de bu iddiayı destekliyor. Manarat Al Saadiyat, Louvre Abu Dhabi, Zayed Ulusal Müzesi ve 11 Aralık’ta açılması beklenen Guggenheim Abu Dhabi’ye ev sahipliği yapan Saadiyat Kültür Bölgesi‘nin kapısında yer alıyor. Kasım ayında Abu Dabi’ye gidecek bir sanatsever, aynı ada üzerinde dünyanın en iddialı müze projelerinden birkaçını da görme fırsatı bulacak.

Abu Dabi’de gezilecek yerleri keşfedin. Louvre Abu Dhabi’den çöl manzaralarına, şehrin öne çıkan duraklarını seyahat rehberimizde inceleyin.

Frieze Abu Dhabi’nin Bölümleri

Galleries: Bölgesel Güç, Uluslararası Vitrin

Farideh Lashai, Le Dejeuner au Park Mellat (diptik), 2008–2010. Resim üzerine yansıtılmış hareketli fotoğraf görüntüleri ve ses, her biri 200 x 160 cm. Courtesy: Leila Heller Gallery.

Fuarın ana bölümü Galleries’de 60’ı aşkın galeri, 20. yüzyılın ortasından günümüze uzanan eserler sergiliyor. Bölümün omurgasını Birleşik Arap Emirlikleri’nden Carbon 12, Lawrie Shabibi, The Third Line, Tabari Artspace ve Iris Projects oluşturuyor. Lübnan’dan Saleh Barakat Gallery, Mark Hachem ve Galerie Tanit; Suudi Arabistan’dan Athr ve Hafez Gallery; Tahran’dan Dastan ve İstanbul’dan BüroSarıgedik ile Galerist Batı Asya’yı temsil ediyor. Tunus’tan güçlü bir grup, Kahire ve Kazablanka’dan galeriler ile Experimenter, Jhaveri Contemporary ve Nature Morte gibi Hint galerileri de listede.

Bölgesel ağırlığı uluslararası isimler dengeliyor. Pace Gallery, Avustralya Aborjin sanatının önemli ismi Emily Kam Kngwarray‘e, erken dönem batik tekstillerinden ileri dönem renkçi tuvallerine uzanan ve daha önce hiç sergilenmemiş resimlerin de yer aldığı bir solo stant ayırıyor. Victoria Miro, Idris Khan ve NS Harsha’nın yanında Yayoi Kusama‘nın bir Infinity Mirror heykelini getiriyor. Eser, 11 Aralık’ta açılacak Guggenheim Abu Dhabi’de sergilenecek Infinity Mirror odasının habercisi niteliğinde. Thaddaeus Ropac, sanatı 16. yüzyıl Babür minyatür geleneğine dayanan Imran Qureshi‘nin yeni bir eserini, Yan Pei-Ming‘in iki yeni şahin resmiyle yan yana sergiliyor. galerie frank elbaz ise tekstili heykel ve kavramsal sanatın malzemesine dönüştüren Amerikalı sanatçı Sheila Hicks‘e bir solo stant ayırıyor. Eski ve yeni işlerden oluşan sunum, Hicks’in 1960’ların başından bu yana Arap dünyasıyla kurduğu bağı da yansıtıyor.

Bölgenin öncü isimleri de fuarın en güçlü başlıkları arasında. Athr, Suudi Arabistan’ın öncü sanatçılarından Mounirah Mosly‘nin yıllardır görülmeyen erken dönem işlerini gösteriyor. Leila Heller Gallery standını İranlı sanatçı Farideh Lashai‘nin (1944–2013) beş on yılı aşan kariyerini kapsayan, hareketli görüntü işleri için karanlık bir oda da içeren bir retrospektife ayırıyor. Vigo Gallery, Ibrahim El-Salahi‘nin Sudan’a özgü Haraz ağacından yola çıkan Tree serisinden sekiz eseri getiriyor. Kurak mevsimde çiçek açıp yağmurda yaprak döken ağaç, sanatçı için hem bir otoportre hem de gökle yer arasında manevi bir bağ. ArtTalks | Kanafani Gallery’nin sunduğu Samir Rafi de bölgenin öncüleri arasında. Sfeir-Semler Gallery ise Etel Adnan, MARWAN ve Samia Halaby’den Lawrence Abu Hamdan, Khalil Rabah ve Taysir Batniji’ye, oradan Tarik Kiswanson, Alia Farid ve Dana Awartani’ye uzanan üç kuşak Arap sanatçıyı bir araya getiriyor.

Abu Dabi Sahnesi

Birleşik Arap Emirliklerinden sanatçılar ve galeriler fuarın merkezinde. Salwa Zeidan Gallery, Art Without Compromise başlıklı sunumunda Hassan Sharif ile kardeşi Hussain Sharif’i tekrar, birikim ve emek üzerinden buluşturuyor. Gallery Isabelle ise Mohammed Kazem, Hassan Sharif ve Alia Zaal’ın işlerini sunuyor. Carbon 12, Sarah Almehairi’nin yüzeyin heykele dönüştüğü Off Centred serisini getiriyor. Iris Projects‘in Fields After the Digital Flood sunumu, altı Körfezli sanatçının hızlı teknolojik ve kentsel dönüşüm içinde kendi görsel dilini nasıl kurduğuna bakıyor. Iyad Qanazea Gallery’den Jawad Al Malhi ise Saadiyat Adası’nı dönüşümü sırasında belgeleyen serileriyle fuarın kendi coğrafyasına bakıyor.

Focus: Genç Galerilere Burs

Frieze’in köklü bölümü Focus, Abu Dabi’de de genç galerilerin deneysel solo sunumlarına yer veriyor ve bölümdeki her galeriye burs sağlıyor. Göç, aidiyet, toprak ve hafıza bölümün ortak temaları. Management’ın getirdiği Tahir Karmali, standın duvarlarını devam eden bir şantiyeye çeviren yerleştirmesiyle göç ve güvencesizlik üzerine çalışmasını sürdürüyor. Thuy Tien Nguyen Vietnam’daki Bağımsızlık Sarayı’nın mobilyalarına gönderme yapan otomatik müzik kutusu işleriyle, Chonon Bensho Peru Amazonu’ndaki Shipibo-Konibo bilgisinden beslenen resim ve çizimleriyle, Marigold Santos ise Filipin mitolojisindeki şekil değiştiren asuang figürü etrafında kurduğu işleriyle bölümün öne çıkan isimleri.

Frieze Masters Abu Dhabi: Hint Okyanusu

Bağımsız küratör Marika Sardar‘ın seçtiği Frieze Masters Abu Dhabi, antik çağdan 20. yüzyıl başına uzanan eserleri Hint Okyanusu teması etrafında topluyor. Nadir kitaplar, el yazmaları, haritalar ve nesneler; Batı Asya, Doğu Afrika ve Güney Asya arasında dolaşan insanların, eşyaların ve bilginin izini sürüyor.

Bölümün en dikkat çekici eseri, ArtAncient‘ın getirdiği Portrait L. Dünyanın günümüze ulaşan en eski boyalı portrelerinden biri olan eser, 1888’de Mısır’dan çıkarılmasından bu yana ilk kez Orta Doğu’da sergileniyor. Birinci yüzyıla tarihlenen portredeki genç kadının taktığı Körfez incileri ve Kızıldeniz zümrütleri, okyanus ticaretinin izlerini taşıyor. İlk kez Orta Doğu’da yer alan Peter Finer, 17. yüzyıldan at başlı bir Hint yeşim hançeri ile Kuran ayetleriyle süslü 14. yüzyıl Moğol Mavi Orda miğferini sunuyor. Daniel Crouch Rare Books, Hendrik Doncker’in 1644 tarihli Hint Okyanusu haritasının da yer aldığı Monumenta Cartographica ile, Peter Harrington ise Marco Polo’nun seyahatnamesinden erken dönem haritalara uzanan bir seçkiyle bölümde.

Global Futures: Kuşaklar ve Coğrafyalar

Bağımsız küratör ve yazar Tarini Malik‘in hazırladığı Global Futures, farklı kuşaklardan ve kültürlerden sanatçıların mekân, kimlik ve hafıza soruları etrafında beklenmedik bağlar kurduğu sekiz solo sunumdan oluşuyor. Ala Younis, Ürdün’deki kendi çevresinden topladığı malzemelerle Abu Dabi’nin ikonik modernist yapılarını el yapımı mozaik panolara dönüştürüyor. Emirlikli kavramsal sanatçı Abdullah Al Saadi, ilk kez 2011’de Venedik Bienali’ndeki BAE Pavyonu’nda gösterilen Naked Sweet Potato serisinin yeni işlerini sunuyor. 61. Venedik Bienali’ne de katılan Mohammed Joha ise tekstil ve kâğıt kolajlardan oluşan No Shelter serisiyle yerinden edilme ve aidiyeti sorguluyor. Bölümde ayrıca 1960’ların sonundaki Beyrut sanat ortamının önemli isimlerinden Seta Manoukian, Arshi Irshad Ahmadzai ve Tania Candiani yer alıyor. Fuarın iki küratöryel bölümünün de kadın küratörlerin imzasını taşıması ayrıca dikkat çekiyor.

Abu Dhabi Art’ın Frieze Abu Dhabi’ye dönüşümünü ve fuarın son edisyonunu Begüm Güney’in değerlendirmeleriyle keşfedin.

Frieze Abu Dhabi’de Türkiye

Frieze’in Körfez’deki ilk fuarında İstanbul’dan iki galeri yer alıyor. 2001’den bu yana İstanbul’un güncel sanat ortamının öncü galerilerinden biri olan Galerist ve 2017’de Esra Sarıgedik Öktem’in kurduğu, Gülsün Karamustafa, Ergin Çavuşoğlu ve Cengiz Çekil gibi sanatçıları temsil eden BüroSarıgedik, Galleries bölümünde stant açıyor. İki galerinin de fuarda hangi sanatçılarla yer alacağı henüz açıklanmadı.

Türkiye’den bir diğer güçlü bağlantı ise 1998’de İstanbul’da kurulan ve bugün Londra’da faaliyet gösteren Pi Artworks. Galeri, Abu Dabi’de Susan Hefuna’nın yanı sıra Türkiye’den Gülay Semercioğlu ve İstanbul’un sanat ortamının 1970’lerden bu yana aktif ismi Nancy Atakan‘ın işlerini sunuyor. Semercioğlu, renkli metal telleri örerek oluşturduğu soyut kompozisyonlarıyla tanınıyor.

Fuarın Ötesinde: Ödül, Heykel ve Konuşmalar

İlk Frieze Abu Dhabi Artist Award: Dala Nasser

Fuarın merkezinde, ilk Frieze Abu Dhabi Artist Award‘ın sahibi Lübnanlı sanatçı Dala Nasser‘ın yeni işi duruyor. Küratör ve sanat tarihçisi Nabila Abdel Nabi’nin seçtiği, 1990 Sur doğumlu ve Beyrut ile Londra arasında yaşayan Nasser, Manarat Al Saadiyat’ın atriyumunda mekâna özgü yerleştirmesi Qubbat Duris‘i sunacak. Sanatçı ayrıca Focus bölümünde, Commonwealth and Council’ın standında Innocents at Home serisinden işleri, Batı Asya’daki harabelerden, mezarlardan ve kaya yüzeylerinden aldığı izlerle birlikte gösteriyor.

In Dialogue: İki Kuşak, Bir Sergi

Yeni ve her yıl tekrarlanacak sergi In Dialogue, BAE’den köklü bir sanatçıyla genç bir sanatçıyı aynı alanda buluşturuyor. Abu Dabi merkezli Dirwaza Curatorial Lab’in hazırladığı ilk edisyon At Another Meeting Point, BAE çağdaş sanatının ilk kuşağının önemli isimlerinden Mohammed Kazem ile Alia Zaal‘ı bir araya getiriyor.

Frieze Sculpture Abu Dhabi

Londra’daki Frieze Sculpture’ın Abu Dabi versiyonu, fuarın resmî partneri Aldar’ın sunumuyla 16 Kasım – 16 Aralık tarihleri arasında Saadiyat Adası’ndaki Mamsha Plajı‘nda beş büyük ölçekli eseri halkla buluşturuyor. Seçkide Zeinab Alhashemi’nin The Nut and Bolt, Mohamed Ahmed Ibrahim’in The Form, Imran Qureshi’nin Water Bodies ve Kamran Samimi’nin Voyagers (Traveling Stones) eserleri yer alıyor. Sergi, fuar bittikten sonra da bir ay boyunca açık kalıyor.

Konuşmalar ve Partner Projeleri

Üç gün sürecek konuşma programı; sanatçıları, küratörleri, müze yöneticilerini ve koleksiyonerleri bir araya getiriyor. Açıklanan ilk oturumlar arasında, Michael Govan ve Singapur Ulusal Galerisi Direktörü Eugene Tan‘ın katılacağı 19 Kasım tarihli “Building the Global Museum” ile 20 Kasım’daki “Curating Across Knowledge Systems” var. Frieze’in 23 yıllık Global Lead Partner’ı Deutsche Bank, fuardaki salonunda BAE’li sanatçı Omar Al Gurg‘un gözden kaçan anlatılar ve ekolojik değişimler üzerine kurguladığı bir yerleştirme sunuyor. Frieze Week kapsamında Zayed Ulusal Müzesi, Louvre Abu Dhabi ve Kültür Vakfı’na kulis ziyaretleri de düzenleniyor.

Dünyada öne çıkan sergileri keşfedin. Seyahatinizi planlarken güncel sanat rehberimize göz atın.

Frieze Abu Dhabi 2026 Ziyaret Bilgileri

• Perşembe, 19 Kasım: 14.00–21.00 (yalnızca davetliler)
• Cuma, 20 Kasım: 14.00–21.00 (genel ziyaret)
• Cumartesi, 21 Kasım: 14.00–21.00
• Pazar, 22 Kasım: 14.00–21.00
• Yer: Manarat Al Saadiyat, Saadiyat Kültür Bölgesi, Abu Dabi
• Bilet: friezeabudhabi.com üzerinden satışta. Ücretsiz olan Abu Dhabi Art’tan farklı olarak Frieze Abu Dhabi biletli.
• Erişilebilirlik: Fuar alanı hareket kısıtlılığı olan ziyaretçiler için tamamen erişilebilir. Refakatçi biletleri girişte ücretsiz olarak temin edilebiliyor.
• Frieze Sculpture Abu Dhabi: 16 Kasım – 16 Aralık, Mamsha Plajı

Kapak Görseli: Hassan Sharif’in gündelik yaşamın tanıdık nesnelerine odaklanan 2016 tarihli Slippers (Terlikler) adlı eserinden bir detay. – Estate of Hassan Sharif ve Gallery Isabelle, Dubai izniyle.