Bugün evlerde sıkça gördüğümüz hangi dekorasyon detayları birkaç yıl sonra eskimiş görünecek? Mimar Feza Ökten Koca ile geçici trendleri, evin havasını değiştiren küçük dokunuşları ve iyi tasarımın inceliklerini konuştuk.
Bir Bakışta Feza Ökten Koca
İTÜ Mimarlık Fakültesi’nden mezun olan Yüksek Mimar Feza Ökten Koca, 1999’da Elips Tasarım Mimarlık’ı kurdu. Mimari ve iç mimari projelerinin yanında FEZA markasıyla mobilya da tasarlıyor; FLY Koleksiyonu’ndaki Boomerang sandalyesiyle 2016’da A’ Design ödülünü aldı. Bir mekânı değerlendirirken ilk olarak gün ışığına, tavana ve duvar renklerine bakan Koca, tasarımda konforu estetiğin önünde tutuyor. Mekâna özel çözümleri, doğal malzemeleri ve farklı dokuların bir aradalığını önemsiyor.
Bir evin kimliğini nasıl koruyabiliriz? Hangi dekorasyon trendleri hızla eskir, sınırlı bütçeyle nereden başlamak gerekir? OGGUSTO Tasarım Masası’nda Feza Ökten Koca ile tasarım kararlarını, ev sahiplerine önerilerini ve ilham aldığı isimleri konuştuk. Sohbetimiz yapay zekânın mimarlığa etkisinden Ray Eames’e kadar uzandı.
Feza Ökten Koca’nın Tasarım Anlayışı
Bir mekâna girdiğinizde ilk neye bakarsınız?
Gün ışığına, tavana ve duvar renklerine.
Tasarım anlayışınızı üç kelimeyle anlatır mısınız?
Bütüncül, fonksiyonel, kişisel.
Bir projeye başladığınızda vazgeçmediğiniz tek prensip nedir?
Mekânın mümkün olduğunca dışarıyla ilişki kurmasını sağlamak.
Bir projede estetik ile konfor çatıştığında hangisini seçersiniz?
Önce konfor, sonra estetik.
Bir mekânın pahalı görünmesiyle nitelikli görünmesi arasındaki fark sizce nedir?
Mekâna özel yapılmış tasarım, mekânın nitelikli ve değerli görünmesini sağlarken sadece moda veya ünlü olduğu için konulmuş ürünlerle dolu bir mekân sadece pahalıdır ama değersizdir.
Önce konfor, sonra estetik.
Feza Ökten Koca
Hangi Dekorasyon Trendleri Eskir, Hangileri Kalıcıdır?
Bugün çok sık gördüğümüz ama birkaç yıl içinde eskiyeceğini düşündüğünüz bir tasarım trendi var mı?
Olur olmaz her duvar yüzeyinde kullanılan çıtalar, kemer görünümlü yumuşatılmış geçişler, pirinç detaylar.
Buna karşılık, sizce modası hiç geçmeyecek tasarım prensipleri neler?
Doğal malzemeler ve doğal dokularla endüstriyel malzemelerin birlikteliğinden ortaya çıkan farklı ama konforlu mekân yaratma prensibi diyebilirim.
Yapay zekâ çağında mimarın ve tasarımcının değerini sizce ne belirleyecek?
Yapay zekâ mevcut verilerle tasarım konusunda fikir verebilir, tasarımcının değerini ise ortaya koyduğu yeni fikirler belirleyecektir.
Feza Ökten Koca
Ev Sahiplerine Öneriler: Planlama, Renk ve Aydınlatma
Bir mimar ya da iç mimarla çalışacak biri ilk görüşmede mutlaka neyi konuşmalı?
Mevcut yaşamından, alışkanlıklarından bahsetmeli ve nelerden memnun olmadığını söylemeli. Mimarın görevi müşterisine daha iyi bir hayat sunmaktır.
İnsanların evlerini dekore ederken en sık yaptığı hata nedir?
Mekânı bir bütün olarak göremedikleri için başka mekânlarda gördükleri detayları parça parça birleştirmeye çalışıyorlar ve sonuçta ortaya memnun olmadıkları bir kompozisyon çıkıyor.
Kısıtlı bir bütçeyle bir evde en büyük farkı nerede yaratırdınız?
Mevcut mobilyalarınız sağlamsa ve onlardan memnunsanız mekânda yapacağınız radikal renk değişikliğiyle evin ruhu tamamen değişebilir. Duvar ve tavan rengi değiştirilebilir. Duvar ve tavanı aynı renge boyamak mekânı farklılaştırır; renk seçiminde özgür olmak gerekir ama doğayla uyumlu renkler kullanıcının sıkılmamasını sağlayacaktır. Halı ve yastıklar değiştirilebilir. Işık rengi, dolaylı aydınlatma veya sanat eserlerinin aydınlatılması gibi değişikliklerle de mekânın havası çok değişir.
Duvar ve tavan renklerini birlikte düşünmek, mevcut mobilyaları yeniden değerlendirmek ve aydınlatma seçimlerini gözden geçirmek, Koca’nın sınırlı bütçeyle evini yenilemek isteyenlere önerdiği adımlar arasında.
İlham Kaynakları: Patricia Urquiola’dan Ray Eames’e
Son dönemde sizi en çok etkileyen bir mimar, tasarımcı, yapı ya da proje var mı?
Benim gibi multidisipliner çalışmalar yapan mimarlar beni etkiliyor. Mesela Patricia Urquiola. Campana Kardeşler’in tasarımları da beni etkiliyor. Rotterdam merkezli MVRDV mimarlık ofisinin çalışmalarını da beğeniyorum. Henüz yeni başlayan Rotterdam Rocks projesini görmek için sabırsızlanıyorum.
Bir müşterinin size söyleyebileceği en tehlikeli cümle nedir?
“Ben böyle anlamamıştım.”
Kendi evinizde neyi değiştirmek isterdiniz? Neden?
Mimarın en büyük derdi kendi evine yeterince vakit ayıramamasıdır. O yüzden evimi komple değiştirmek istiyorum. Başka bir mekânda sıfır bir proje olarak, kendimin müşterisi olup yeni fikirlerle yeniden yapmak istiyorum.
En sıkı takip ettiğiniz üç dekorasyon/mimari odaklı Instagram hesabı hangileri?
Architectural Digest, Architecture & Design ve Architizer.
Yaşayan ya da yaşamış herhangi bir mimarla bir akşam yemeği yiyebilseydiniz kimi seçerdiniz?
Ray Eames ile yemek yemek isterdim. Zamanının çok ilerisinde tasarımlar yapmış ama kocası Charles Eames’in gölgesinde hak ettiği itibarı kazanamamış biri olduğunu düşünüyorum. Bu kadar yaratıcı ve zeki bir kadınla yemek yemek isterdim.
Feza Ökten Koca ile Tasarım Tercihleri: Hızlı Cevaplar
Ahşap mı, taş mı? Ahşap.
Minimalizm mi, maksimalizm mi? İkisi de değil.
Vintage mı, çağdaş mı? Çağdaş.
Açık mutfak mı, kapalı mutfak mı? Kapalı mutfak.
Beyaz duvar mı, renkli duvar mı? Her ikisi de.
Sanat eseri mi, tasarım objesi mi? Her ikisi de.
