Fanusa Koymayın: Japon Balığı Doğru Bakımla 25 Yıl Yaşayabilir

Japon Balığı Akvaryumu Nasıl Olmalı?

Japon balığı bakımı ve sağlığının büyük kısmı yaşadığı suyla ilgili. Doğru akvaryum, iyi bir filtre ve düzenli su kontrolü oturduğunda gerisi çok daha kolay. Petshopta minicik bir Japon balığı gördüğünüzde 60 litrelik bir akvaryum düşünmek ilk anda biraz abartılı gelebilir. Ama o balık minicik kalmayacak.

Japon balıkları büyüyor, bolca yüzüyor ve bir o kadar da atık üretiyor. Küçük bir su hacminde birkaç lokma fazla yem veya biriken dışkı su değerlerini çok daha hızlı bozuyor. Geniş akvaryum balığa hareket alanı verirken sizin işinizi de kolaylaştırıyor, su sıcaklığı ve kimyası küçük bir kapta olduğu kadar hızlı değişmiyor.

Japon Balığı İçin Kaç Litrelik Akvaryum Gerekir?

RSPCA, Japon balığı başına en az 60 litre su öneriyor. Tabii balığın erişkin boyu, akvaryumdaki balık sayısı ve filtrasyon kapasitesi arttıkça ihtiyaç duyacağınız hacim de değişiyor.

Uzun ve yatay yüzme alanı sunan klasik dikdörtgen bir akvaryumla başlayabilirsiniz. Suyun stabil kalabilmesi için akvaryumu doğrudan güneş alan pencere önünden, kaloriferden ve gün içinde sıcaklığı sık değişen noktalardan uzak tutun.

Japon Balığı Fanusta Yaşar mı?

Su hacmi az, filtre kuracak alan sınırlı ve yüzey alanı dar. Birkaç lokma fazla yem bile suyun dengesini hızlıca değiştiriyor. Yani masanın üzerinde estetik duran klasik fanus Japon balığı için uygun değil. RSPCA da fanus, kavanoz ve benzeri dekoratif kapların balık refahı düşünülerek tasarlanmadığını açıkça belirtiyor.

Japon Balığı Akvaryumunda Filtre Olmalı mı?

Evet. Balıkların atıkları suda amonyak oluşturuyor ve bu madde balıklar için toksik. Filtrenin içinde yaşayan yararlı bakteriler ise amonyağın önce nitrite, ardından daha az zararlı nitrata dönüşmesine yardımcı oluyor. Japon balıkları çok fazla atık ürettiği için akvaryum hacmine ve balık sayısına uygun, yeterli biyolojik filtrasyon sağlayan bir filtre kullanılmalı. Filtrenin oluşturduğu akıntı, özellikle yavaş yüzen yuvarlak gövdeli Japon balıklarını zorlayacak kadar kuvvetli olmamalı.

Japon Balığı Suyu Nasıl Olmalı?

Akvaryum suyunun cam gibi görünmesi insana her şey yolundaymış hissi veriyor. Ne yazık ki amonyak ve nitrit gözle görünmüyor. Balığın yaşadığı suyun gerçekten iyi durumda olup olmadığını test ederek anlamak gerek.

Akvaryumda Azot Döngüsü Nedir?

Balığınız yemek yiyor, solunum yapıyor ve doğal olarak atık üretiyor. Akvaryumda kalan yemler de buna eklenince suda amonyak oluşuyor. Burada filtrenin içindeki yararlı bakteriler devreye giriyor ve küçük bir dönüşüm zinciri başlıyor.

• Amonyak: Balık atıkları ve organik maddelerin parçalanmasıyla oluşuyor ve balıklar için toksik.
• Nitrit: Amonyağın bakteriler tarafından dönüştürülmesiyle ortaya çıkıyor. O da toksik.
• Nitrat: Döngünün sonraki ürünü. Daha az toksik ancak akvaryumda biriktikçe kısmi su değişimleriyle azaltılması gerekiyor.

Yeni bir akvaryuma suyu doldurup aynı gün balığı içine bırakmayın. Filtreyi yalnızca birkaç gün çalıştırmak da biyolojik döngünün tamamlandığı anlamına gelmiyor. Balıksız döngü, uygun bir bakteri ve amonyak kaynağıyla başlatılıp su testleriyle takip edilmeli; balık ancak amonyak ve nitritte yaşanan yükselişin ardından her iki değer de yeniden sıfıra indiğinde akvaryuma eklenmeli.

Japon Balığı İçin İdeal Su Sıcaklığı Kaç Derece?

Japon balığı tropikal bir balık değil. İdeal su sıcaklığı aralığı 10-21 °C, yani çoğu ev akvaryumunda ayrıca ısıtıcı gerekmez. Ani değişimleri önlemek önemli. Akvaryum sabah serin, öğleden sonra güneşle ısınan bir pencere önü veya kaloriferin hemen yanında durmamalı.

Amonyak ve Nitrit Kaç Olmalı?

İkisinin de güvenli değeri 0 mg/L. Akvaryum çok güzel görünüyor diye testleri atlamayın. Değerlerden biri yükselmeye başladıysa su değişimini, yem miktarını ve filtrenin çalışmasını birlikte kontrol etmek gerek.

Japon Balığı Ne Yer? Nasıl Beslenmeli?

Japon balıkları mama konusunda Oscar’lık performans gösterebilir. Beş dakika önce yemiş olsa bile akvaryuma yaklaştığınız anda cama gelip sanki günlerdir açmış gibi sizi takip etmesi oldukça normal. Bu bakışlara her seferinde biraz daha yemle karşılık verirseniz sorun balığın midesinden önce akvaryum suyunda başlıyor. Yenmeyen yem dibe çöküyor, parçalanıyor ve suyun atık yükünü artırıyor.

Japon Balığına Ne Kadar Yem Verilmeli?

Japon balığı için hazırlanmış kaliteli pul veya pelet yem kullanın. Miktar konusunda ise her balık ve her yem için geçerli sabit bir “beş tane verin” hesabı yok. Küçük porsiyonlarla başlayın, balığın birkaç dakika içinde bitirebileceği kadar yem yeterli. Yem uzun süre suyun üzerinde kalıyor ya da dibe birikiyorsa fazla vermişsiniz demektir. Kalan yemleri de suyu kirletmeden akvaryumdan çıkarın.

Yüzen Yem mi, Batan Yem mi?

Özellikle yuvarlak gövdeli fancy Japon balıklarında batan yemler bazı balıklar için daha rahat olabiliyor. Yüzeyden yem toplarken fazla hava yutan balıklarda yem formunu değiştirmeyi deneyin.

Japon Balığı Akvaryumu Nasıl Temizlenir?

Akvaryum temizleme günü geldiğinde balığı bir bardağa alıp bütün suyu lavaboya dökmeye gerek yok. Hatta kurulmuş bir akvaryumda yapmak istemediğimiz şey tam olarak bu. Sağlıklı bir akvaryum biraz “fazla temizlememe” sanatı. Filtrenin içinde ve akvaryumun yüzeylerinde yaşayan yararlı bakterileri korurken biriken atıkları uzaklaştırmak gerekiyor.

Japon Balığı Suyu Kaç Günde Bir Değiştirilir?

Filtreli ve oturmuş bir akvaryumda haftalık yaklaşık %30 kısmi su değişimi yapılmalı. Bu oran balık sayısına, tank hacmine, beslemeye ve ölçtüğünüz su değerlerine göre değişiyor. Balıkları akvaryumda bırakıp dip sifonuyla tabandaki atıkları çekerken suyun bir bölümünü almak yeterli. Ardından akvaryuma yakın sıcaklıkta, klor ve kloramini uygun bir su düzenleyiciyle giderilmiş taze suyu yavaşça ekleyebilirsiniz.

Filtre Nasıl Temizlenir?

Filtre süngeri kahverengileştiğinde insanın ilk refleksi onu musluğun altında tertemiz yapana kadar yıkamak olabiliyor. Yapmayın.

Musluk suyundaki klor filtrede kurmaya çalıştığımız yararlı bakteri kolonilerine zarar verebilir. Süngeri, su değişimi sırasında akvaryumdan çıkardığınız eski suyun içinde birkaç kez hafifçe sıkarak kaba kirden arındırmak yeterli.

Japon Balıklarında Sık Görülen Sağlık Sorunları

Normalde akvaryuma yaklaştığınızda size doğru gelen bir balığın birden dipte hareketsiz durması veya yeme ilgisini kaybetmesi dikkate değer bir değişiklik.

• Beyaz Benek: Vücut ve yüzgeçlerde tuz tanesi gibi beyaz noktalar ve yüzeylere sürtünme görülebiliyor.
• Yüzdürme Problemleri: Balığın sürekli yüzeyde kalması, dibe batması, yana yatması veya ters dönmesiyle fark edilebiliyor.
• Yüzgeç Problemleri: Kenarlarda parçalanma, kızarıklık veya görünümde belirgin bozulma takip edilmeli.
• Mantar Benzeri Oluşumlar ve Diğer Enfeksiyonlar: Pamuksu oluşumlar, yaralar, renk değişiklikleri ve iştahsızlık görülebiliyor.

Japon Balığı Neden Ters Yüzer?

Japon balığının ters dönmesi ya da sürekli yukarı veya aşağı çekilmesi yüzdürme sistemiyle ilgili bir soruna işaret edebilir. Özellikle yuvarlak gövdeli fancy Japon balıklarında bu problemler daha sık karşımıza çıkıyor.

Nedeni bazen beslenme veya fazla hava yutma olabilirken bazen kötü su kalitesi, enfeksiyon, organ sorunları veya anatomik yapı devreye giriyor. Balığın yüzüşü belirgin şekilde değiştiğinde önce su değerlerini kontrol edin, problem devam ediyorsa balıklar konusunda deneyimli bir veterinerden destek alın.

Japon Balığı Hangi Balıklarla Yaşar?

Japon balıklarının mutlaka başka bir balıkla yaşaması gerekmiyor; tek başına da bakılabiliyor. Birden fazla Japon balığı beslemek istiyorsanız benzer boyda, benzer gövde yapısına ve yüzme hızına sahip çeşitleri bir araya getirmek daha doğru.

Akvaryuma biraz daha renk katmak için Japon balığının yanına gördüğünüz her güzel balığı eklemeyin. Aynı akvaryumda yaşayacak balıkların aynı su sıcaklığında rahat edebilmesi, birbirinin yemeğini kapmaması ve benzer tempoda yüzmesi gerekiyor. Japon balıkları soğuk su balığı olduğu için daha sıcak su isteyen tropikal türler uygun değil.

Farklı Japon Balığı Türleri Birlikte Yaşar mı?

Burada yüzme hızına bakın. Tek kuyruklu, daha ince gövdeli Japon balıkları hızlı yüzüyor. Oranda, Ranchu ve benzeri yuvarlak gövdeli süs Japon balıkları (fancy goldfish) ise daha yavaş yüzüyor. Hızlı olanlarla yavaş olanları aynı sofraya oturttuğunuzda tahmin edebileceğiniz gibi yemek önce hızlıların önünde bitiyor. Bu nedenle RSPCA da tek kuyruklu ve çift kuyruklu çeşitlerin bir arada tutulmamasını öneriyor.

Japon Balığı Sahiplenmeden Önce Bilmeniz Gerekenler

Küçük bir poşet içinde eve gelen Japon balığının bakımı biraz emek istiyor: akvaryum, filtre, su düzenleyici, test kitleri, sifon ve uygun yem.

• Alan: En az 60 litre ve balık büyüdükçe yeterli kalacak bir akvaryuma yeriniz var mı?
• Filtre: Akvaryum hacmine uygun filtrasyon sistemi kurabilecek misiniz?
• Su Takibi: Amonyak ve nitrit testlerini düzenli olarak yapabilir misiniz?
• Bakım: Haftalık kısmi su değişimini rutine çevirebilir misiniz?
• Beslenme: Cama her gelişinde biraz daha yem vermemeye dayanabilecek misiniz?
• Uzun Vadeli Sorumluluk: 20 yılı aşabilecek bir hayvanın bakımını üstlenmeye hazır mısınız?
• Doğaya Bırakmama: Bakımını sürdüremediğiniz bir Japon balığını göle, dereye veya park havuzuna bırakmayın; deneyimli bir sahiplendirici ya da uygun özel havuz araştırın.

Balıklar rahatsız olduklarında kapının önünde miyavlamıyor veya yürüyüşte yavaşlamıyor. İştahındaki, yüzüşündeki ve solunumundaki küçük değişiklikleri fark etmek için gözlemlemek gerek. Bir süre sonra akvaryuma baktığınızda balığınız için neyin normal olduğunu zaten öğreniyorsunuz.

Japon Balığı Ne Kadar Yaşar?

Bir Japon balığının birkaç ay sonra ölmesini yıllarca o kadar normalleştirdik ki 10, 15 hatta 20 yılı aşan yaşam süreleri ilk duyulduğunda şaşırtıcı geliyor. RSPCA Japon balıklarının doğru koşullarda 25 yıla kadar yaşayabildiğini belirtiyor.

Japon Balığı Doğaya Bırakılırsa Ne Kadar Büyür?

İnternette 20-30 kilogramlık “dev Japon balıkları” görebilirsiniz. Bunların en ünlüsü, Fransa’da yakalanan ve The Carrot adı verilen 30 kilogramlık turuncu balıktı. Ancak ufak bir düzeltme gerekiyor: The Carrot, saf bir Japon balığı değil, deri sazanı ile koi meleziydi. Dolayısıyla evdeki Japon balığınız göle bırakıldığında bir Labrador büyüklüğüne ulaşmayabilir.

Fakat gerçek hiç de küçük değil. Doğaya bırakılan Japon balıkları uygun koşullarda yaklaşık 60 santimetreye ve 2,7 kilograma ulaşabiliyor; yani fanusta gördüğümüz birkaç santimetrelik balık, küçük bir karpuz ağırlığına gelebiliyor. Üstelik sorun yalnızca boyutları değil. Dipte beslenirken tortuyu kaldırıyor, suyu bulanıklaştırıyor, su bitkilerine zarar veriyor, yerli balıkların yumurta ve larvalarını yiyebiliyor ve hızla çoğalabiliyorlar. Ayrıca doğal balık popülasyonlarına hastalık taşıma ihtimalleri de var.

Kısacası, akvaryuma sığmayan Japon balığının yeni evi en yakın göl değil; onu devralabilecek deneyimli bir akvaryum sahibi veya uygun bir özel havuz olmalı.