Türk Mücevher Tasarımcıları: Atelier Ziggy

Mücevher, kimi zaman bir stilin tamamlayıcısı, kimi zaman ise anlatılmayı bekleyen kişisel bir hikâyenin taşıyıcısıdır. Atelier Ziggy’nin kurucusu ve tasarımcısı Gizem Özçelik ile markasının doğuşunu, tasarıma bakışını, yaratım sürecini ve günümüz lüks anlayışına dair düşüncelerini dinlediğimiz keyifli bir sohbet gerçekleştirdik.

Hızlı Bakış: Atelier Ziggy & Gizem Özçelik

Parametre	Detay / Öne Çıkan Özellik
Marka & Kurucu	Atelier Ziggy – Gizem Özçelik
Eğitim & Arka Plan	Bilgi Üniversitesi Sahne Sanatları & Central Saint Martins (Fotoğraf)
Tasarım Felsefesi	Nostaljik, Modern ve Geleneksel
İlham Kaynakları	Çeyiz gelenekleri, Anadolu ritüelleri, Muska, Akide şekeri ve tarihi yapılar
İmza Materyaller	Mat şeffaf kuvars, prasiyolit, altın ve gümüş
Lüks Tanımı	Gösterişten uzak; anlam, zanaat, hikâye ve kuşaktan kuşağa aktarılabilirlik

Bize biraz kendinizden bahseder misiniz? Mücevherlere olan tutkunuzu ilk ne zaman fark ettiniz?

Bilgi Üniversitesinde Sahne Sanatları okuduktan sonra Londra’ya, Central Saint Martins’te fotoğraf eğitimi almaya gittim. Tasarıma olan ilgimi de o sırada fark ettim. Profesyonel hayatım fotoğrafçı olarak başladı ama tasarım ve fotoğraf paralel olarak devam etti. Ziggy’nin yaratılması da bu süreçte ortaya çıktı. Bu yüzden de tahmin edebileceğiniz gibi Ziggy’nin tüm yaratım süreci bana ait. Sanat ve tasarım hayatımın daima bir parçasıyken, mücevher bu hikâyede biraz sürpriz olarak ortaya çıktı ama iyi ki de oldu.

Atelier Ziggy’nin kuruluş hikâyesi nasıl başladı? Bu markayı yaratmaya sizi iten en büyük motivasyon neydi?

Çok klişe gelecek ama takmak isteyeceğim takıları, kullanmak isteyeceğim objeleri tasarlamak istedim. Her şey skeç defterime yaptığım eskizlerle başladı. Umarım yakın zamanda hayal ettiğim objeleri de hayata geçiririm. Çocukluğumdan, anneannemin benim için hazırladığı çeyizden, geleneklerimizin koruyucu ritüellerinden ya da yaşadığımız yöredeki tarihi yapılardan beslendim.

Günümüzde nesnelerle olan bağımızın azalması beni rahatsız ediyor. Benim bu takılarla yapmaya çalıştığım şey; insanla nesne arasında yeniden duygusal bir bağ kurma çabası.

Gizem Özçelik

Koleksiyonlarınızı hazırlarken nelerden ilham alıyorsunuz? İlham sürecinizde sizi çok etkileyen bir hikâye oldu mu?

Şimdiye kadar yaşadığımız topraklardan ilham aldım diyebilirim. Çocukluğumdan, anneannemin benim için hazırladığı çeyizden, geleneklerimizin koruyucu ritüellerinden ya da yaşadığımız yöredeki tarihî yapılardan beslendim. Şimdilik ilhamım bunlar, gelecekte ne olur bilemem.

Hikâyeyi bu topraklar üzerinden, bizim dilimizle anlatmayı seviyorum.

Akide diye küçük bi koleksiyonumuz var. Hepimiz biliyoruz, akide şekeri, bayramlarda, düğünlerde mevlitlerde ikram edilir. Akide “akitleşmek”, bağlılık, anlaşmak, sözleşmek anlamlarına gelen Arapça bir kelime. Akide’nin geçmişine inecek olursak, Osmanlı döneminde Yeniçerilere hizmetlerinin karşılığında ulufe adı verilen bir maaş verilirdi. Bu ödemeler üç ayda bir düzenlenen Ulufe Törenleri sırasında dağıtılır, törenlerde yeniçerilere akide şekeri ikram edilirdi. Bu ikram, ulufenin teslim edildiğini ve tarafların bu konuda mutabık kaldığını, yani “akitleştiklerini” simgelerdi.

Bu hikâye beni çok etkiledi. Çünkü küçücük bir şeker, güveni, bağlılığı ve verilen sözü temsil eden sembolik bir nesneye dönüşüyor. Akide koleksiyonunu tasarlarken de bu anlamı günümüze taşımak istedim.

Bir mücevher tasarlarken süreç sizin için nasıl işliyor? Yaratım sürecinizde ilk olarak fikir mi yoksa malzeme mi sizi yönlendiriyor?

Ziggy ilk ortaya çıktığı dönemde çoğunlukla önce fikir geliyor, sonra materyali buluyordum. Zamanla fikirler materyallerle birlikte, iç içe geçerek bir bütüne, dolayısıyla bir nesneye dönüşmeye başladı.

Mesela Gumbet 02 yüzüğünün üzerindeki mat şeffaf kuvarsı (clear matte quartz) bir vitrinde gördüm ve “Bu malzemeyle çalışmalıyız” dedim. Ya da boynumdan çıkarmadığım kolyemdeki nane rengi taşın ve altının uyumunu koleksiyona taşımak istedim; Akide Nane ortaya çıktı.

Günümüzde nesnelerle olan bağımızın azalması beni hep rahatsız etti. Bu durum bana sanki hayatla olan bağımızın da kopması gibi geliyor. Benim bu takılarla yapmaya çalıştığım şeylerden biri de insanla nesne arasında yeniden bir bağ kurma çabası olarak görülebilir.

Tasarımlarınız aracılığıyla Türk kültürüne dair dünyaya anlatmak istediğiniz bir hikâye var mı?

Muskayı dünyaya tanıtmak istedim. Tam olarak kökeni bilinmese de Anadolu topraklarından çıkmış bir ritüel muska. Biliyorsunuz, hastalıklardan ve kötülüklerden korunma amacı taşıdığına inanılır. Duanızı yanınızda taşırsınız yani; bu nedenle de çok kişiseldir. Kimi koruyucu bir dua taşır içinde, kimi ise gerçekleşmesini umduğu dileğini.

Tasarladığınız parçalar arasında sizin için en özel bir yeri ve hikayesi olan bir parça var mı?

Benim için çok anlamlı bir parça da Fatma. Fatma, babaannemin adı. Babaannem çeyiz geleneğinin taşıyıcılarından biriydi. Fatma adını verdiğim küpelerde, çeyizimdeki dantel bardak altlıklarından ilham aldım.

Malzeme, zanaat ve hikâye yeni lüksün sanatsal öğeleri.

Lüks anlayışının yeniden tanımlandığı bir dönemde, mücevherin gelecekteki rolünü nasıl görüyorsunuz?

Bence lüks son zamanlarda gösterişten ve modadan çok, anlamı öne çıkarıyor. Malzeme, zanaat ve hikâye yeni lüksün sanatsal öğeleri.

Bir diğer mesele de sıkça konuştuğumuz “sürdürülebilirlik“. Satın aldığımız nesnenin bizimle bir ömür geçirebilmesi. Bugün lüks statüsündeki birçok marka aslında “costume jewellery“, yani taklit mücevher diyebileceğimiz bijuterileri satışa sunuyor ve üstelik bunlara çok yüksek fiyatlar biçiyor. Evet, taklit mücevherler doğal olarak daha ulaşılabilir. Ancak altın ve gümüş gibi malzemeler asırlarca saklanabiliyor; değerini artırıyor ya da en azından kaybetmiyor. Sürdürülebilir lüksün hem gelenek hem de tasarım açısından kuşaktan kuşağa aktarılabilir olması gerektiğini düşünüyorum.